Ήταν κάποτε μια ομαδάρα που άγγιξε τον ουρανό

Γράφει ο Γιώργος Νάθενας

50 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΤΟΥ ΠΑΝΙΩΝΙΟΥ (2ος στο πρωτάθλημα Α΄Εθνικής με πρώτο σκόρερ πρωταθλήματος τον Γ. Δέδε, με 28 γκολ / 3ο σκόρερ Ευρώπης, χάλκινο παπούτσι, με αποκλεισμο της φημισμένης Ατλέτικο Μαδρίτης στο Κυπελλο ΟΥΕΦΑ και με κατάκτηση του Βαλκανικού Κυπέλλου)

50 χρόνια πέρασαν…κι όμως μας φαίνεται σαν χτες…

Ας ξεφύγουμε για λίγο από το άγχος και το στρες που μας προκαλεί η δύσκολη κατάσταση που βρίσκεται σήμερα η ποδοσφαιρική ομαδα της καρδιάς μας, ο Πανιώνιος και ας κάνουμε ένα ταξίδι πίσω στον χρόνο, όχι για να ονειροπολήσουμε και να αναπολήσουμε απλά, αλλά για να μάθουν οι νεότεροι και να ξαναθυμηθούν οι παλαιότεροι, και ολοι μαζι να διδαχθούμε από την ιστορια αυτής της πολύ μεγαλης και ιστορικής ομαδας που έχουμε την τύχη (και κατ’άλλους «ατυχία») να υποστηρίζουμε, τον Πανιώνιο Γυμναστικο Συλλογο Σμύρνης.

Πολλές φορες χρησιμοποιούμε ένα αγαπημένο μας μότο, όταν αναφερόμαστε στον Πανιώνιο: «μέχρι να βρούμε ουρανό», δηλ. να αγγίξουμε την κορυφή. Πόσοι από τους νεότερους Πανιώνιους εχουν συνειδητοποιήσει όμως ότι πριν από 50 χρόνια ακριβώς, ολοκληρώθηκε μια μαγική διετία (η διετία 1970-71), κατά την οποία η αγαπημένη μας ομάδα άγγιξε σχεδον την κορυφή, αλλά δυστυχως δεν την γευτηκε, για καποιες εξωαγωνιστικές κυριως λεπτομερειες, γιατί το σύστημα δύναμης του ελληνικού ποδοσφαιρου δεν την άφησε αλλά και λόγω ατυχιών. Γυριζουμε το ρολόι πίσω, 50 χρόνια….

Ο Πανιώνιος του 1970

Το 1970 στην Ελλάδα κυβερνάει η χούντα των συνταγματαρχών, οι πολιτικές ελευθερίες έχουν ανασταλεί και ο κόσμος προσπαθεί να διασκεδάσει, να εκφραστεί και να ξεσπάσει, κυριως στα γήπεδα και τα μπουζουκια. Ηταν η εποχη που η ελληνικη νεολαία αρχιζει δειλά δειλά να ανακαλύπτει και να ζει με καποια χρονική υστέρηση τον απόηχο του Woodstock, της ροκ μουσικής και του Παρισινού Μάη του 1968, με όλες εκείνες τις δυσκολίες που υπήρχαν σε ένα ανελεύθερο καθεστώς, με απουσία ιντερνετ, αυστηρό και αυταρχικό σχολείο και λογοκριμενη πληροφορηση. Ηταν μια δυσκολη εποχή, με τις δικες της ιδιαιτεροτητες και οπωσδηποτε πολύ διαφορετική από την σημερινή.

Ο Πανιώνιος ήδη την προηγούμενη σαιζόν (1968-69), είχε κανει μια πολύ μεγάλη πορεία στο πρωτάθλημα, κατατασσόμενος μόλις 4ος, πίσω από τους δυο μεγάλους (πρωταθλητή Παναθηναικό, δευτεραθλητή Ολυμπιακό και τον Αρη που είχε τερματίσει 3ος, μεγαλη ομαδα τοτε και ο Αρης των Αλεξιαδη, Σπυριδωνα, Ναλμπαντη και Χρηστιδη φυσικά (5ος ο ΠΑΟΚ και 6η η πρώην πρωταθλήτρια ΑΕΚ !). Συγκεκριμενα ο Πανιώνιος τερμάτισε 4οςμε 77 βαθμούς (18 νίκες, 7 ισοπαλίες και 9 ήττες, σύστημα βαθμολογησης 3-2-1), έχοντας αναδείξει και τον δεύτερο σκόρερ του πρωταθλήματος, τον μεγάλο διεθνή του σέντερ φορ Γιώργο Δέδε με 25 γκολ, πισω από τον Γιωργο Σιδέρη (35 γκολ). Δεύτερος σκόρερ του Πανιωνίου τότε, ειχε αναδειχθεί με 17 γκολ ο επίσης μεγάλος Θανάσης Ιντζογλου, αυτός ο τόσο προικισμένος επιθετικός χαφ που διαθέταμε. Την ομάδα του Πανιωνιου, ειχε αναλάβει ο φημισμενος Ουγγρος προπονητής Ντέζο Μπούντζακ, που κυριολεκτικα την αναμορφωσε. Ο Πανιωνιος τότε ειχε μια πολύ τεχνική ομαδα με πρωταγωνιστές αρκετούς διεθνεις ποδοσφαιριστές, στους οποιους ξεχωριζαν ιδιαίτερα οι Σκρέκης (δεξι μπακ), Χάιτας, Θανάσης Ιντζογλου (χαφ), Δέδες και Αθανασούλας (επιθετικοί). Ταυτοχρονα ενισχυθηκε από ένα μεγάλο τοτε ταλέντο από τον Ιωνικό, τον μικρο αδελφο του Θαναση Ιντζογλου, Μπάμπη, η μεταγραφή του οποίου στον Πανιωνιο, έγινε κάτω από μυθιστορηματικες συνθήκες, αφού τον απέσπασε τελευταια στιγμή από τα χέρια της ΑΕΚ, χάρη στον φανατικο Πανιώνιο συνταγματάρχη των ΛΟΚ Κωνσταντόπουλο που ήταν υψηλόβαθμο στέλεχος της χούντας.

Το καλοκαιρι του 1969 λοιπόν, έκανα δύο μεγάλες μεταβάσεις στη ζωή μου: πήγα από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο (πετυχαινοντας υστερα από δύσκολες εισαγωγικες εξετασεις στη Βαρβάκειο Πρότυπη Σχολή) και από πρωην οπαδός του Ολυμπιακού (ειχα γεννηθει και μεγαλώσει στην Δραπετσωνα του Πειραιά μεχρι τα 8 μου χρονια), με την προτροπη του μεγαλου μου αδελφού, απεταξάμην το ΠΟΚ και επέλεξα να γίνω, για μια σειρά από λόγους που εχω ξαναγράψει, Πανιώνιος. Μια επιλογη που έμελλε να είναι η μονη σταθερή επιλογή που με συνοδευει εκτοτε στην ζωη μου, 52 χρονια τωρα.

Στη νέα σαιζόν, ο Πανιώνιος αγωνιστηκε για πρώτη φορά στα Κύπελλα Ευρώπης και συγκεκριμένα στο Κύπελλο Διεθνών Εκθέσεων που ηταν ο πρόδρομος του Κυπελλου ΟΥΕΦΑ-μετέπειτα Europa League. Παρακάλεσα τον πατέρα μου και πηγαμε να τον δούμε στο σταδιο της Νεας Σμυρνης που εγκαινιαζε τοτε τον χλοοτάπητά του, εάν θυμαμαι καλά. Παιξαμε με την Χάνσα Ροστόκ της Ανατ. Γερμανιας και νικησαμε με 2-0, επειδη όμως χασαμε με 0-3 στη Γερμανια, αποκλειστηκαμε τελικα. Ηταν όμως η πρωτη γευση που πηρα ως νεοκοπος Πανιωνιος απο την ομαδα μου και πανηγυρισα εξαλλα το πρωτο γκολ από τον Γιωργο Σπυρόπουλο (ενα αδικημενο ποιοτικο Πατρινό μεσοεπιθετικό που διαθεταμε και που επαιζε στη ιδια θεση με τον αναντικαταστατο Θαναση Ιντζογλου) και βεβαια το 2ο γκολ από τον «συνηθη υποπτο», Γιωργο Δέδε. Αξιοσημειωτο ηταν ότι εκεινη τη χρονιά (1969) ο Πανιωνιος, ηταν η μονη ελληνικη ομαδα που κατήγαγε νικη σε ευρωπαικό Κύπελλο, κατι που με εκανε να καμαρωνω σαν γυφτικο σκεπαρνι στο σχολειο, οπου ολοι οι συμμαθητες μου τοτε, ησαν «αλλοθρησκοι» (αναμεσα τους ηταν και ο αδελφος του «Ζούγκλα», του μετεπειτα εμψυχωτη της κερκιδας μας Νικου Ασλανιδη, ο οποιος αδελφος του όμως δεν ασχολειτο με ποδοσφαιρο).

Η χρονιά εκεινη ηταν μεταβατική, το συνηθιζε τοτε αυτό ο Πανιωνιος, την μια χρονιά έκανε πολύ καλες πορείες και κατατασσοταν στις πρωτες θεσεις και την επομενη ηταν μετριος και τερματιζε κοντα στην μεση. Όμως, σε καμμια περιπτωση ουτε καθ υποψιαν δεν κινδυνευε. Καμμια σχεση με τωρα, πραγματικά. Την περιοδο λοιπον 1969-70, ειδα μονο 5 παιγνιδια από κοντα, στη Νεα Σμυρνη τις νικες μας επι του ΟΦΗ 4-0, επί του Πανσερραικου 1-0, επι του Ολυμπιακου Λευκωσιας με 8-0 (5 γκολ ο Δέδες) και επί της Παναχαικής με 4-0, καθως και τον εκτος εδρας αγωνα με τον Εθνικο στο Καραισκακη (2-2), όπου ημουν αντιμετωπος με τον αδελφο μου, που ηταν τοτε Εθνικός (από το 1976 όμως και μεχρι το τελος της ζωης του, έγινε Πανιωνιος φανατικος). Τερματισαμε λοιπον 9οι, ισοβαθμωντας όμως στην 8η θέση, με 66 βαθμούς, 11 νικες, 10 ισοπαλιες και 13 ηττες και πρωτους σκορερς τον Δέδε (17 γκολ), τον Θαναση Ιντζογλου (7 γκολ) και τους Χιωτη, Σπυροπουλο με 4 γκολ.

Το καλοκαιρι, γινεται αλλαγη τεχνικης ηγεσιας και η διοικηση του Πανιωνιου φέρνει για προπονητη έναν πολύ καλο πρωην παικτη και προπονητη της αγγλικης Σαουθάμπτον και των ΚΠΡ και Μπερμιγχαμ, ομαδων Α΄Εθνικης Αγγλίας τοτε, τον Τζο Μαλλετ. Η ομαδα αποκτα τον δυνατο νεαρό σεντερ φορ Κώστα Λαγό ως back up του Δέδε (νομιζω από Καλλιθεα), το νεαρό άσσο του Αστέρα Ζωγράφου και της Μικτής Αθηνών Βασίλη Μωραιτέλη και ανεβάζει στην πρώτη ομάδα από το Εφηβικό ένα νεαρο και πολύ ταλαντούχο λεπτεπίλεπτο αγόρι με μαλλί αφέλειες, μαθητή Γυμνασιου ακομα, για τον οποιο ο απερχομενος προπονητης Μπούντζακ ελεγε τα καλυτερα λογια…Και το όνομα αυτού, Θωμάς Μαύρος.

…Και η μεγάλη σαιζόν του Πανιωνίου ξεκινάει: μια ομάδα να την πιείς στο ποτήρι

Πριν ξεκινησει το πρωταθλημα ειχαμε παιξει Κυπελλο με τον Αιαντα Σαλαμίνας και τον νικησαμε δυσκολα με 2-1. Αυτό με μάγκωσε λιγο και στην πρεμιερα του 12ου πρωταθληματος Α΄Εθνικης 1970-71, επειδη ημουν σε εκδρομη με τους δικους μου στην Πάτρα, ειχα κρεμασμενο το τρανζιστορακι στο αυτι μου, ελπιζοντας να ακουσω καλα νεα από την Αθηνα. Τότε το ελληνικο ραδιοφωνο (Δευτερο Προγραμμα του ΕΙΡ και ραδιοσταθμος Ενόπλων Δυνάμεων), συνηθιζαν να μεταδιδουν μονο τους αγωνες των 3 «μεγάλων» του ΠΟΚ και κάθε 15 λεπτά περιπου εμβολιμα ενημερωναν πόσο ηταν το σκορ στα αλλα γηπεδα. Βεβαια εάν εμπαινε γκολ σε καποιο γηπεδο, το ανακοινωναν αμεσως, με γκραν γκινιολικο αργό σαδιστικό τροπο μετάδοσης για να προκαλουν μεγαλυτερο σασπένς. Ετσι λοιπόν, μεσα στα σχρατς της ραδιοσυχνοτητας των μεσαιων κυματων του Δευτερου Προγραμματος, ακουω στα μεσα του πρωτου ημιχρονου ότι «στη Νέα Σμυρνη, η Προοδευτική δια του Νικολακάκου, ανοιγει το σκορ. Ετσι έχουμε Πανιωνιος-Προοδευτική 0-1». Κολαφος στο αυτοκινητο που βρισκομουν, στο υψος των Υψηλων Αλωνιων. Για κακη μου τυχη στο δευτερο ημιχρονο δεν ακουγοταν καθολου η αναμεταδοση πνιγμενη μεσα στα σχρατς και με πολύ χτυποκαρδι πηγα μετά την ληξη των αγωνων σ ενα ΠΡΟΠΟτζιδικο στην οδό Αγιου Νικολαου, οπου ειδα να γραφει ως τελικο αποτελεσμα ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗ 2-1 και ξεσπασα σε λυτρωτικους πανηγυρισμους. Ειχαμε γυρισει το παιγνιδι στο τελευταιο 10λεπτο με δυο γκολ των αδελφων Ιντζόγλου. Αυτό ηταν…ο Πανιωνιος πηρε μπρος και δεν σταματησε παρα την αποφραδα ημερα του δευτερου γυρου με τον Εθνικό…

Υστερα από το χουνερι της βραχνης και αδυναμης αναμεταδοσης στην Πατρα, επαναστατησα στο σπιτι και εβαλα βετο να με πηγαινουν να βλεπουμε τα εντος εδρας παιγνιδια του Πανιωνιου. Υποσχεθηκα ως ανταλλαγμα ότι θα ημουν αριστος μαθητης και τηρησα την υποσχεση μου. Ετσι την επομενη Κυριακη οπου και παλι ειμασταν γηπεδουχοι, ημουν στον αγωνα με τον αδελφό και τον πατέρα μου. Και ειδαμε τον Πανιωνιο να καταπινει ευκολα τον Φωστηρα με 2-0, με δυο γκολ των Χιωτη και Δεδε. Το νικηφορο σερι του Πανιωνιου συνεχιστηκε με τον μεγαλο εκεινη την εποχη Αρη με 2-1 (παλι Θ. Ιντζογλου και το δευτερο γκολ με σουτάρα ο Μωραιτελης, ενας παικτης – έρωτας σκετος. Απιστευτο αμυντικο χαφ, με εξοχη τεχνικη καταρτιση και φοβερες μπροστινες μπαλλιες, εβγαζε μονους τους μπροστα τα βαρια πυροβολικα του Πανιωνιου, τοτε Χιωτη, Δεδε, Ρουλη (Τριπκοβιτς), Λαγό και Θαναση Ιντζογλου (ο Μαυρος επαιξε βασικός, κυριως στον δευτερο γυρο, εκτος από κάποιες φορες σαν αλλαγη), ενώ από δεξια, ολη την πλευρα την ειχαν ο διεθνης Σκρεκης (ένα πολύ μοντερνο δεξι μπακ με φοβερες επελασεις) και ο μεγαλος αρχηγος μας και μονιμο μελος της Εθνικης Ανδρων Σταθης Χαιτας, ο ατσαλινος, χαλκεντερος ασσος μας, το μηχανακι και η ψυχη του Πανιωνιου. Ο,τι και να πει κανεις για τον αρχηγο, θαναι λιγο. Σκεπαζε ολο το γηπεδο, απιστευτος μαχητης, αχρηστευε τους προσωπικους του αντιπαλους (ακομα και κοτζαμ Εουσεμπιο, τον Πορτογαλο υπερασσο του Μουντιαλ του 1966) και ειχε κι αυτος αριστες πασσες και φοβερα σουτ από μακρια. Αριστερά ο Πανιωνιος ειχε ένα φοβερό διεμβολιστη αριστερο μπακ, τον Βικτωρα Θεοφιλοπουλο. Ταχυς, τεχνιτης, με εξοχα μοντερνα τακλιν και σεντρες. Μια ομαδα να την πιεις στο ποτηρι.

Για να μην τα πολυλογουμε, ο Πανιωνιος στον πρωτο γυρο και στο μεγαλυτερο διαστημα ηταν πρωτοπορος στη βαθμολογια. Με την ΑΕΚ πότε στο κατόπι του και πότε να ισοβαθμει ή να μας περναει ένα ποντο, ο Πανιωνιος ηταν η αποκαλυψη του πρωτου γυρου. Ο Μάλλετ πηρε τον πολύ τεχνικο Πανιωνιο του Μαγυάρου Ντέζο Μπούντζακ και τον μεταμορφωσε σε βρεταννικη ομαδα. Τρέξιμο πανω-κατω, αυτοματισμοί, υποταγη του ατομισμου στο ουσιαστικο ομαδικο ποδοσφαιρο, Αξιοποιησε αριστα τα μεγαλα ονοματα του Πανιωνιου (Σκρεκη, Θεοφιλοπουλο, Χάιτα, Θαναση Ιντζογλου, Δεδε), τους ρολίστες του (Χιωτη, Σπυροπουλο, Παπασικα-ψυχαρα στην κυριολεξια), ενώ βελτίωσε τρομερα ή και ανεδειξε τα μεγαλα και πληθωρικά ταλεντα, τον Μπαμπη Ιντζογλου που μέστωσε τοτε, τον άρχοντα Βασίλη Μωραιτέλη-παικτη αποκαλυψη, αφου ηρθε από τον Αστέρα Ζωγραφου και επαιξε βασικος και στα 34 παιγνιδια της καλυτερης πορειας του Πανιωνιου στην Α΄Εθνικη ολων των εποχων, τον δυναμικο και σκορερ Κώστα Λαγό και βεβαια τον 16χρονο –όταν ξεκινησε το πρωταθλημα-Θωμά Μαύρο, που εκανε έναν ονειρικό δεύτερο γύρο.

Στον πρωτο γυρο καναμε 11 νικες (2 εκτος εδρας), 3 ισοπαλιες (ολες εκτος εδρας με 2-2 με Πιερικό, Ηρακλή και Παναθηναικό) και 3 ηττες (εκτος με 1-3 από Ολυμπιακο και 0-1 από ΑΕΚ, με γκολ του Μιμη Παπαιωαννου στην εκπνοη του αγωνα, με φοβερη κεφαλια ψαρακι και 1-2 από Αιγαλεω στη Νεα Σμυρνη, το καλυτερο Αιγαλεω ολων των εποχων που τερματισε 4ο στη βαθμολογια, με Πουπακη γκολκηπερ, Λυκουρινο, Σταυροπουλο κλπ).

Θυμαμαι έντονα την μεγαλη μας νικη με 3-1 επι του ΠΑΟΚ του Κουδα (με 2 γκολ έλαμψε ο Λαγός, το άλλο ο Θανασης) και το αγωνιωδες 2-2 στη Λεωφορο με τον Παναθηναικο που εκεινη τη χρονια, εκανε την μεγαλη πορεια στο Κυπελλο Πρωταθλητριων μεχρι τον τελικο στο Γουεμπλευ. Προηγηθηκε ο Πανιωνιος 0-1 με καντηλακι του Δέδε, χασαμε μια τρομερη ευκαιρια για το 0-2 τετ α τετ με τον Οικονομοπουλο, αυτοι καταφεραν και ισοφαρισαν πριν τη ληξη του ημιχρονου σε 1-1, στις αρχες του β΄ημιχρονου το γυρισαν σε 2-1 και ισοφαρισαμε με πεναλτυ του Θαναση (Ιντζογλου) σε 2-2. Όπως θα αντιληφθηκατε, ημουν στο γηπεδο (πρωτη μου φορα στη Λεωφορο, με δεος, μαζι με τον αδελφο μου και ένα φιλο του, στο πεταλο προς Αμπελοκήπους που ειχε και Πανιωνιους, και ειδα τη γκολάρα του Δεδε από την πλευρα μου).

Το εκτός εδρας παιγνίδι με τον Εθνικο στο Καραισκακη, ειχε σαν αποκαλυψη τον φοβερο 16,5χρονο Θωμά Μαύρο. Αναστατωσε την δεξια πλευρα του ΕΘΝΙΚΟΥ κανοντας πλάκα στον διεθνη δεξιο μπακ του Εθνικου Τακη Ελευθεριαδη, εδωσε παρε-βάλε ασσίστ στον Δεδε που πετυχε 2 γκολ συν ένα γκολ του Κώστα Χιώτη, μεγάλη εκτός έδρας νικη με 1-3. Στον αγωνα αυτό κατεβηκαμε με τον κατά 7 χρονια μεγαλυτερο αδελφο μου με τον ηλεκτρικο από τα Πατησια που μεναμε πλεον και θυμαμαι την καζούρα που του ειχα κανει στην επιστροφη, επειδη ηταν Εθνικος τοτε. Δεν μιλησε ο καημενος (Θεος σχωρεστον), όμως ηταν πολύ πικαρισμενος θυμαμαι.

Μετά ειδα στη Νεα Σμυρνη δυο απανωτες τεσσάρες, 4-1 με τον Πανσερραικο, οπου ο μεγαλος Δέδες χορευε μεσα στη βροχη και σκοραρε 4 φορες, το ένα γκολ με φοβερη κεφαλια-ψαρακι  (μονιμη σπεσιαλιτε παλιοτερα των Πανιωνίων, ειχαν σκοραρει ετσι πολλες φορες ο Θανασης Ιντζογλου, ο Μαυρος και παλιοτερα, απ’οτι ειχα ακουσει και ο Θανασης Σαραβακος. Η δευτερη 4αρα ειχε θυμα τον ατυχο ΟΦΗ, οπου σκοραρε και ο Γιωργος Σκρεκης, μαζι με Δεδε (2 γκολ) και Λαγό. Θυμαμαι σ αυτό το ματς, τι ωραια μυριζε ο αρωματικος καπνος από τα τσιμπούκια καποιων συνοπαδών μου Πανιωνιων που καθονταν διπλα, στην κερκιδα με το ρολόι (στη θεση της σημερινης 2). Θυμαμαι επισης πως τοτε, στα παιγνιδια της Νεας Σμυρνης, ο κοσμος δεν αγωνιουσε για το αν θα κερδισει ο Πανιωνιος, αυτό το θεωρουσε σιγουρο στα εκτος ΠΟΚ παιγνιδια (κι ας μην ηταν παντα), αυτό όμως που τους απασχολούσε παντα πριν από τα ματς ηταν το «πόσα γκολ θα βαλει ο «φλώρος» σημερα ?» («φλώρος» ηταν το ψευδωνυμο με το οποίο φωναζαν τον Δέδε). Όλα φανταζαν τοσο μαγικα στα ματια μου τοτε, ανακαλυπτα στο πληρες μεγαλειο του τον μεγάλο και ιστορικό Πανιώνιο.

Ο δεύτερος γύρος και η απώλεια του τίτλου στις…λεπτομέρειες

Στον δευτερο γυρο συνεχιστηκε η προέλαση του Πανιωνιου, ο Δεδες τον ειχε παρει από το χερι και σκοραρε κατά ριπάς σερί γκολ (εκτος εδρας με Προοδευτικη νικη 0-1, με Φωστηρα νικη με 1-2 και με Αρη ισοπαλία 1-1) και στην 21η αγωνιστικη υποδεχομαστε την κορυφαια τοτε επαρχιακη ομαδα, τον Πιερικό των Πουρπουτιδη, Καμπά, Λιαπη, Φουλιδη, Φελεκιδη κλπ. Θυμαμαι την ενοχλητικη βροχη και την λασπη στην οποια ειχε κολλησει ο Πανιωνιος εκεινη τη μερα, οι Πιερικοι ειχαν κλεισει ολους τους διαδρομους και επωφελουμενοι του λασπώδους γηπέδου, κρατουσαν το 0-0, μεχρι που στα μεσα του δευτερου ημιχρονου, εγινε μια φαση στο υψος της περιοχης, ο μάγος Βασιλης Μωραιτέλης με την «κουτάλα» του (το αριστερο του ποδι) σερβιρε προς τον νεαρο Μαύρο και ο Θωμας που δεν ειχε συμπληρωσει ακομα τα 17 του χρονια, ξεπεταχτηκε και με ένα γυριστο σουτ εστειλε την μπαλλα να αναπαυθει στα διχτυα του ανικητου ως εκεινη τη στιγμη Πουρπουτιδη γραφοντας μέσα σε αποθέωση το Πανιωνιος-Πιερικος 1-0 που εμελλε να είναι το τελικο σκορ, που κρατουσε τον Πανιωνιο στην πρωτη θεση της κουρσας για τον τιτλο και ενώ η ΑΕΚ ερχοταν ξωπισω μας. Θυμαμαι ακόμα την κραυγη των οπαδών μας, μετά το γκολ «μαζί, μαζί και μέσα στη βροχή…»….

Ο Μαυρος από τοτε είναι ο νεότερος σκορερ στην ιστορια των ελληνικων πρωταθληματων Α΄Εθνικης και όχι βεβαια ο Νινης που εγραψαν καποιοι «αναποδογράφοι». Ηταν το πρωτο από τα 260 γκολ που πετυχε στην Α΄Εθνική, ακατάρριπτο ρεκορ για τον πρωτο αυτό σκορερ όλων των εποχών στο ελληνικό πρωτάθλημα, παίκτη γέννημα-θρέμμα του Πανιωνίου. Εκείνο που θυμαμαι καλα από τον Θωμα Μαυρο εκείνο τον καιρό, ηταν πως θεωρειτο το μεγαλο πουλαιν του Πανιωνιου και του ιδιου του Μαλλετ προσωπικα, που τον κραταγε μετα τις προπονησεις και του εκανε προσωπικη προπονηση ο ιδιος, να μαθει να κανει σεντρες ακριβείας μεσα στην περιοχη, να σουταρει με τη μία δυνατά, να κανει κεφαλιες, να κοντρολαρει κοκ. Ειχα δει μια τετοια προπονηση μια φορα που περασαμε από το γηπεδο με τον πατερα μου γυριζοντας από επισκεψη σε συγγενη μου που εμενε στην Αμφιθεα, ενώ μια άλλη φορα παλι σε μια τετοια επιστροφη από Αμφιθεα, μπηκα για λιγο στο γηπεδο και πετυχα τον Θωμά να γυμναζεται με βαρη και αλλα οργανα στον χωρο του σημερινου Member’s Club που ηταν τοτε το γυμναστηριο του Πανιωνιου, εξοπλισμενο με οργανα που ειχαν αγοραστει με χρηματα του Αλεξανδρου Ωναση, όπως ελεγαν. Ετσι εφτιαχνε ο Πανιωνιος τα μεγαλα αστερια που ανεδειξε.

Η συνεχεια ηταν ένα νικηφόρο σερί-κρεσέντο του Πανιωνίου (με εξαίρεση τον αγώνα μας στην Τούμπα που χάσαμε καθαρά) που δυστυχως διακοπηκε 5 αγωνιστικες πριν να ληξει το πρωταθλημα. Ηταν στη ρεβάνς του αγώνα με τον Εθνικό, που είχαμε νικησει με 3-1 στον πρώτο γύρο στο Καραισκακη, όπου είχα πικάρει πολύ άσχημα τον αδελφό μου. Πολλά εχουν λεχθεί γι αυτόν τον αγωνα, τα ειχα ηδη ακούσει από ακριτομύθειες ενημερωμένων φιλάθλων στην κερκίδα, και πολλα χρονια αργοτερα από παλιους παικτες του Πανιωνιου, καθώς και από 3 γνωστούς παλαιους ηγετικους του παραγοντες, οι δυο δεν είναι πια στη ζωη, ο τρίτος μας διαβάζει αυτή τη στιγμη και αν θελει μπορει να συμπληρωσει. Εν ολίγοις, ο Εθνικος τοτε ηταν πολύ ισχυρη ομάδα αλλα μπλαζέ. Ο Δημητρης Καρέλλας, ιδιοκτητης της ομαδας και βιομηχανος, ειχε προσπαθησει να κανει μεγαλο ευρωπαικο κλαμπ τον Εθνικο το 1958, προσπαθωντας να φερει με ελεύθερη μεταγραφη τους φυγαδες από την Ουγγαρια τεραστιους ασσους της, Πούσκας και Χιντεγκούτι (πριν πανε σε Ρεαλ και Μπαρτσελόνα), αλλα το ΠΟΚ που ήλεγχε την ΕΠΟ, συνασπισμένο, δεν τον αφησε, απαγορευοντας τις μεταγραφες ξένων παικτων. Εκτοτε λοιπον, το ενδιαφερον του Καρελλα ηταν ο Εθνικος να παραμένει με ανεση στην Α΄Εθνικη και να κανει εκπληξεις εκτος εδρας, επωφελουμενος των ικανοτατων και ταχυτατων επιθετικων του Τακη Χατζηωάννογλου («Τσαφ») και του αείμνηστου Μιχάλη Κρητικόπουλου, μετέπειτα άσσου του Ολυμπιακου. Συνηθως στους πρώτους γύρους ο Εθνικός εκανε καλες πορείες, μάζευε ποντους και στον δευτερο γύρο «δεν χτύπαγε» συνήθως  τα παιγνιδια, με το «αζημίωτο», όπως λεγόταν τότε. Από ό,τι λοιπόν έχει λεχθεί από επίσημα χειλη των τότε παραγόντων του Πανιωνιου, αλλά πάντα παρασκηνιακά και ποτέ δημόσια και επώνυμα, ο Εθνικος ηρθε και επαιξε ένα παθιασμενο παιγνιδι, αν και αδιαφορος βαθμολογικα, και με φοβερες αντεπιθεσεις του ασταμάτητου Χατζηωαννογλου, προηγηθηκε στο σκορ και στο ημιχρονο ζητησε ανταλλάγματα για να κατσει να χασει. Ο τοτε προεδρος του Πανιωνίου Αντώνης Γκαλίνας αρνήθηκε («ο Πανιώνιος Γυμναστικός Σύλλογος Σμύρνης, έχει μάθει να κατακτά τας νίκας εντός των αγωνιστικών χώρων», φέρεται να είπε στον άνθρωπο του Εθνικού) και στο φινάλε το ρολόι του γηπέδου εγραφε ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΕΘΝΙΚΟΣ 0-3. Αποφράδα ημερα, η μέρα που ουσιαστικά χάσαμε το πρωτάθλημα που εάν τότε κατακτουσαμε, η μοίρα της ομαδος θα ηταν διαφορετική, ο Αλέξανδρος Ωνάσης θα επέσπευδε οπωσδηποτε την απόφασή του να αναλάβει τα ηνία της ομάδος, παρα την «ξινίλα» των παλιών παραγόντων και ίσως η ποδοσφαιρική ιστορία του Πανιωνίου και9 της χώρας μας να γραφόταν διαφορετικά. Δυστυχως όμως τότε, η τύχη μας γύρισε την πλάτη.

Δεν ηταν κακός ο Πανιώνιος σ εκείνο το παιγνίδι, είχε, αν θυμάμαι καλά, 3 δοκάρια, αλλα ο Εθνικός ήρθε επί τούτου να μας κερδίσει, ίσως εχοντας υποσχεση για πριμ και από την ΑΕΚ, γι αυτό φαινεται πως παζαρεψε πιθανον μια ρελανς από τον Πανιωνιο (συνηθιζοταν αυτό εκεινους τους καιρους, το ειδαμε αλλωστε 2 χρονια αργοτερα, όταν ο Γουλανδρης εδωσε πριμ στους παικτες της Παναχαικης για να κανουν εκεινο το φοβερο 5-3 επι του πρωτοπορου ΠΑΟΚ μεσα στην Τουμπα με τον φοβερο Δαβουρλή, ετσι ώστε ο Ολυμπιακος να προσπερασει τον ΠΑΟΚ και να βγει πρωτος το 1973). Το ιδιο λοιπον εγινε και με τον Εθνικο στο ματς με τον Πανιωνιο στη Νεα Σμυρνη. Απογοητευμενοι και επηρεασμενοι από το σοκ που υπέστησαν οι παίκτες μας εκαναν στο καπάκι μια ακόμη ήττα εκτός έδρας στις Σέρρες με 1-0 και η ΑΕΚ όχι μονο προσπερασε, αλλα απεκτησε και βαθμολογικη διαφορά ασφαλείας.

Πλεον το ενδιαφέρον του Πανιωνιου περιοριστηκε στο να κρατησει την δευτερη θεση που μονο αυτή τοτε οδηγουσε στην πολυπόθητη εξοδο στην Ευρωπη, στο Κυπελλο ΟΥΕΦΑ (όπως επισης μονο ο πρωταθλητης εβγαινε στο Κυπελλο Πρωταθλητριών-σήμερα Τσαμπιονς Ληγκ, αλλα με ολοτελα διαφορετικη και πολύ πιο δυσκολη δομη αγωνων και αριθμο ομαδων σημερα). Δύο εβδομάδες μετα τον τελικο του Κυπελλου Πρωταθλητριων, τον Ιουνιο του 1971 στο Γουέμπλευ (Αγιαξ-Παναθηναικος 2-0), ερχεται ο Παναθηναικος στη Νεα Σμυρνη, να παιξει τον εξ αναβολης αγωνα του με τον Πανιωνιο (τοτε η χουντα με τον Γενικο Γραμματεα Αθλητισμου Ασλανιδη, ανεβαλε τους αγωνες πρωταθλήματος του Παναθηναικου πριν από τους Ευρωπαικους του αγωνες, για να παίζει ξεκουραστος στην Ευρωπη). Με ολη του την ορμη και αναθαρρημενος και πεισμωμενος ο Πανιωνιος από τον κινδυνο να χασει τα αυγά και τα καλαθια σε μια χρονιά στην οποια ειχε κανει την καλυτερη πορεια του στην Α΄Εθνικη από καταβολης της, έκανε μια χαψιά τον πολυδιαφημισμένο Παναθηναικό του Γουέμπλευ, νικωντας τον με 2-1, χαρη σε δυο σουτάρες του ατσάλινου αρχηγού του και δήμιου του Παναθηναικου Σταθη Χάιτα. Ο αγώνας έγινε υπό το φως των προβολέων θυμάμαι και οι Παναθηναικοί όλο επεφταν κατω στην περιοχη μας, εκβιαζοντας να παρουν πέναλτυ, αλλα ο διαιτητης (νομιζω ο Λατσιος, δεν ειμαι σιγουρος) δεν τους εκανε το χατηρι. Δεν ειχε ερθει ακομη η εποχη του Σπανεα, ισως όμως να φοβοντουσαν και τον συνταγματαρχη των ΛΟΚ  Κωνσταντοπουλο, εκ των κορυφαιων στελεχων της χουντας και βαμμενο Πανιωνιο, που θα τους εστελνε στη Γυαρο εάν τολμουσαν να μας αδικησουν. Ο Παναθηναικος μειωσε λιγο πριν το τελος με γκολ του Αριστείδη Καμάρα.

Και αφού ο Πανιώνιος πέρασε αέρα και τον ΟΦΗ στο Ηρακλειο με νικη 0-2 (και τα δυο γκολ ο ασταμάτητος Δέδες), υποδεχόμαστε στην αυλαια του πρωταθληματος την ΑΕΚ, με μονόπλευρο ενδιαφερον από την πλευρα του Πανιωνιου, που για να κατοχυρωσει την δευτερη θεση, χρειαζοταν απλως την ισοπαλια. Υπηρχε όμως έντονο ενδιαφερον και οσον αφορά την μονομαχία Μιμη Παπαιωάννου-Γιωργου Δέδε που διεκδικουσαν την θεση του πρωτου σκορερ του πρωταθληματος και του τριτου σκορερ των πρωταθληματων Ευρωπης που ειχαν τελειωσει προ πολλου. Επαθλο θα ηταν το χαλκινο παπουτσι της ΟΥΕΦΑ. Το παιγνιδι αυτό που ηταν αγχωτικό, μου εχει μεινει αξεχαστο. Εγινε βραδυ υπο το φως των προβολεων που ειχαν τοποθετηθει εκεινη την χρονια στο γηπεδο του Πανιωνιου (ειχαν εγκαινιαστει στο φιλικο ματς με την αγγλική Ιπσουιτς). Η ΑΕΚ προηγειται 0-1 με γκολ του Μιμη Παπαιωαννου, αλλα ο Πανιωνιος ισοφαριζει με διαγωνια σεντρα σουτ του νεαρου Μαυρου που χτυπησε και στο ποδι του Ενωσιτη αμυντικου Θεοδωριδη. Η ΑΕΚ όμως αντεπιτιθεται και παλι ο μεγάλος Μίμης Παπαιωαννου κανει το 1-2 υπερ της ΑΕΚ φτανοντας τον Γιωργο Δεδε στα 27 γκολ. Ολος ο Πανιωνιος ξεδιπλωνεται μπροστα για να ισοφαρισει και καπου στα μεσα του δευτερου ημιχρονου, ο Μωραιτελης βγαζει μπροστα τις δυο σαίτες του Πανιωνίου, τον Δέδε και τον Μαύρο (ΤΕΤΟΙΕΣ ΠΑΙΚΤΟΥΡΕΣ ΔΙΕΘΕΤΕ ΤΟΤΕ Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΜΑΣ). Φευγουν σαν βέλη, ο Μαύρος βγαίνει μόνος του μπροστά στον Ενωσίτη γκολκήπερ, έτοιμος να πλασαρει και να κανει το πολυποθητο 2-2, όταν ο Δεδες του φωναζει ζητωντας την μπαλλα και εκεινος σε μια πραξη αλτρουιστικού μεγαλείου Πανιωνιας Οικογενειας του γυριζει την μπάλλα και ο Γιωργαρος την πλασαρει στα διχτυα μεσα σε αποθεωση από τα 2/3 του γηπεδου (το άλλο 1/3 ησαν ΑΕΚτζηδες). Ολοι οι παικτες του Πανιωνιου με τον Μαλλετ μια αγκαλια αφου ετσι ο Πανιωνιος, με την ισοπαλία, κατακτα την δευτερη θεση και την εξοδο στο Κυπελλο ΟΥΕΦΑ και παραλληλα ο Δεδες προσπερνα το Μιμη Παπαιωαννου κατά ένα γκολ και φθάνει στα 28 γκολ, κατακτωντας την θεση του πρωτου σκορερ Ελλαδος και του τριτου σκορερ στα πρωταθληματα της Ευρωπης, με έπαθλο το χάλκινο παπουτσι. Σε λιγο ο διαιτητης θα σφυριξει τη ληξη του αγωνα και ολο το γηπεδο θα ξεσπασει σε πανηγυρισμους, αφου οι μεν ΑΕΚτζηδες πανηγυριζαν την κατακτηση του πρωταθληματος, οι δε Πανιωνιοι την κατακτηση της δευτερης θεσης στο πρωταθλημα και την εξοδο στο νεογεννητο μολις τοτε Κυπελλο ΟΥΕΦΑ, που από εκείνη τη χρονιά θα έπαιρνε τη θέση του Κυπελλου Διεθνων Εκθεσεων.

Ο Θωμάς Μαυρος στο βιβλιο του «Ποιος ποιος ποιος ? ο Μαύρος ο θεός» (2017) γράφει επί λεξει τα εξης: «ο Πανιώνιος την περίοδο 1970-71 ήταν η καλύτερη ομάδα κι ας χασαμε το πρωτάθλημα από την ΑΕΚ, μετά από δύο, τρια, ατυχή  αποτελεσματα…» (σελιδα 67)

Χρόνια μετά, εγνώσθη ότι ενας πολύ μεγαλος παικτης της ΑΕΚ μιλωντας σε ένα μεγάλο παικτη του Πανιωνιου (όχι τον Μαυρο) που ειχε παρει μεταγραφη στην ΑΕΚ, του ειπε off the record «καλά, εσεις δεν αγοράσατε κανένα αγώνα τότε στο πρωτάθλημα του 1970-71 ? γιατι εμεις με τον…(του ανεφερε ένα ονομα γνωστου παραγοντα της ΑΕΚ), ειχαμε αγορασει καποια παιγνιδια εκτός εδρας» (του κατονόμασε από ότι λεγεται και ποια). Ο δικος μας του απαντησε «αστειευεσαι ? εδώ δεν ειχαν να πληρωσουν ουτε εμας καλα καλα, ενώ αρνηθηκαν να ενδωσουν και στον Εθνικό και ηρθε και μας νικησε με 3-0». Στο σημειο αυτό να διευκρινησω, ότι αυτά μου μεταφερθηκαν από ατομο με το οποιο μιλησε αργοτερα ο δικος μας ασσος που τοτε ειχε παρει μεταγραφη στην ΑΕΚ, και τα αναφερω με πάσα επιφύλαξη, αφου ποτέ αυτά δεν ειδαν το φως της δημοσιοτητας και παρεμειναν ως ψιθυροι. Εχει λεχθεί ακόμα, ότι παράγοντες της ΑΕΚ ειχε αποκαλυφθεί ότι προέβησαν σε απόπειρα δωροδοκίας αντιπάλων, αλλά και ότι το θέμα αυτό καταπνίγηκε και δεν βγήκε ανοιχτά προς τα έξω, επειδή η σύζυγος του τότε προέδρου της χουντικής κυβέρνησης Γ. Παπαδοπουλου, η Δέσποινα, ήταν φανατική ΑΕΚτζού και κανείς δεν τόλμαγε να θίξει την ΑΕΚ τοτε.

ΕΝ ΠΑΣΕΙ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΝΕΓΡΑΨΕ, πρωταθλήτρια 1970-71 ΑΕΚ, 2ος ο Πανιωνιος και 3ος και κατά-ιδρωμενος ο Παναθηναικός του Γουέμπλευ (4ο Αιγάλεω, 5οςΗρακλης, 6ος Απολλων, 7ος Ολυμπιακος, 8ος ΠΑΟΚ, 9οςΕθνικός, 10ος Αρης κλπ).

Παραθετω τους αγωνες, τους σκόρερς μας και τον αριθμο των θεατών, όπως τα ειχα καταγραψει τότε σε σχολικο τετραδιο, κανοντας στρογγύλευση προς τα πάνω σε τάξη μεγέθους 500αδας τον αριθμο των εισιτηριων πχ 2368 εισιτηρια το στρογγύλευα ως 2500 κ.ο.κ. συνεκτιμωντας προσκλησεις και «φοράκια»

Α΄ΓΥΡΟΣ

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗ 2-1 (Θ. Ιντζόγλου, Μπ. Ιντζόγλου) θεατες 4000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΦΩΣΤΗΡΑΣ 2-0 (Χιώτης, Δέδες) θεατές 4000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΑΡΗΣ 2-1 (Θ. Ιντζογλου, Μωραιτέλης) θεατές 8000

ΠΙΕΡΙΚΟΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 2-2 (Θ. Ιντζογλου 2) θεατές 2500

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΑΟΚ 3-1 (Λαγός 2, Θ. Ιντζογλου) θεατές 9000

ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 2-1 (Δέδες) θεατές 35000

ΗΡΑΚΛΗΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 2-2 (Δέδες, Χάιτας) θεατές 18000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΑΠΟΛΛΩΝ 2-1 (Δέδες, Ρούλης Τριπκοβιτς) θεατές 13000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΒΕΡΟΙΑ 2-0 (Ρούλης Τριπκοβιτς, Χιώτης) θεατες 6000

ΠΑΝΑΘΗΝΑΙΚΟΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 2-2 (Δέδες, Θαν. Ιντζογλου) θεατές 26000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΕΠΑ ΛΑΡΝΑΚΟΣ 4-1 (Χιώτης, Δέδες 2, Θ. Ιντζογλου) θεατές 5000

ΚΑΒΑΛΑ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 0-1 (Λαγός) θεατές 2000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΑΙΓΑΛΕΩ 1-2 (Χάιτας) θεατές 10000

ΕΘΝΙΚΟΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-3 (Χιώτης, Δέδες 2) θεατές 8000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΑΝΣΕΡΡΑΙΚΟΣ 4-1 (Δέδες 4) θεατές 9000

ΑΕΚ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-0 θεατές 30000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΟΦΗ 4-0 (Δέδες 2, Λαγός, Σκρέκης) 8000

Β΄ΓΥΡΟΣ

ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 0-1 (Δέδες) θεατές 5000

ΦΩΣΤΗΡ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-2 (Δέδες 2) θεατές 15000 (στη Λεωφορο Αλεξανδρας)

ΑΡΗΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-1 (Δέδες) θεατές 16000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΙΕΡΙΚΟΣ 1-0 (Μαύρος) θεατές 3500

ΠΑΟΚ-Πανιώνιος 3-1 (Λαγός) θεατές 25000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ 1-1 (Μπ. Ιντζογλου) θεατές 20000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΗΡΑΚΛΗΣ 1-0 (Μωραιτέλης) θεατές 10000

ΑΠΟΛΛΩΝ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-1 (Δέδες) θεατές 10000

ΒΕΡΟΙΑ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 0-2 (Δέδες, Λαγός) θεατές 2500

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΠΑΝΑΘΗΝΑΙΚΟΣ 2-1 (Χάιτας 2) θεατές 20000 (ο αγωνας διεξηχθη εξ αναβολης, μετά τον αγώνα με τον Πανσερραικό)

ΕΠΑ Λάρνακος-Πανιώνιος 1-3 (Μπ. Ιντζογλου, Δέδες 2) θεατές 2000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΚΑΒΑΛΑ 3-1 (Θ. Ιντζογλου, Δέδες 2) θεατές 7000

ΑΙΓΑΛΕΩ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 0-1 (Μωραιτέλης) θεατές 12000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΕΘΝΙΚΟΣ 0-3 θεατές 6000

ΠΑΝΣΕΡΡΑΙΚΟΣ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 1-0 θεατές 3000

ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ-ΑΕΚ 2-2 (Μαύρος, Δέδες) θεατές 21000 (ο αγωνας διεξηχθη εξ αναβολης, μετα τον αγωνα με τον ΟΦΗ)

ΟΦΗ-ΠΑΝΙΩΝΙΟΣ 0-2 (Δέδες 2) θεατές 3000

………………………………………………

Ο Πανιώνιος κατετάγη 2ος στην βαθμολογια του 12ου πρωταθληματος Α΄Εθνικης 1970-71 με 21 νίκες (οι 8 εκτός έδρας) – 7 ισοπαλίες – 6 ήττες (οι 2 εντός έδρας) και τερματα 61-34, σε πρωταθλημα 18 ομάδων

Σκόρερς:

1. Δέδες 28 γκολ (πρωτος σκορερ πρωταθληματος, 3ος σκορερ Ευρωπης, χαλκινο παπούτσι της ΟΥΕΦΑ)

2. Θ. Ιντζογλου 8 γκολ

3. Λαγός 6 γκολ

4. Χάιτας 4 γκολ

5. Χιώτης 4 γκολ

6. Μπ. Ιντζογλου 3 γκολ

7. Μωραιτέλης 3 γκολ

8. Μαύρος 2 γκολ

9. Ρούλης Τρίπκοβιτς 2 γκολ

10. Σκρέκης 1 γκολ

Ο Πανιωνιος στο πρωτάθλημα 1970-71 χρησιμοποιησε τους εξης 25 παικτες:

Τερματοφυλακες: Φίλης, Αρώνης, Σαραλιώτης

Αμυντικοι: Σκρέκης, Θεοφιλόπουλος, Παπασικας, Τσιρογιάννης, Ντουνιάς, Μπ. Ιντζογλου, Κυριαζής, Χριστοδούλου, Θεοδοσοπουλος

Μέσοι: Xάιτας, Καπαμαντζιάν, Θανάσης Ιντζογλου, Μωραιτέλης, Πανταζής, Παναγιωτιδης, Σπυρόπουλος

Επιθετικοι: Δέδες, Χιώτης, Ρούλης Τριπκοβιτς, Μαύρος, Λαγός, Νοδάρας

Ο θριαμβος-πρόκριση επί της Ατλέτικο Μαδριτης, η τραγωδία της Βουδαπέστης και η ρελάνς με το Βαλκανικό Κύπελλο

Κατόπιν αυτής της επιτυχίας του να βγεί δευτεραθλητής Ελλάδος, ο Πανιώνιος συμμετέσχε στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ της σαιζόν 1971-72 και στον πρώτο γύρο κληρώνεται με την πανίσχυρη τοτε Ατλέτικο Μαδριτης που ειχε βγει πρωταθλήτρια Ισπανίας 1969-70 και στην σαιζον 1970-71 είχε φτάσει μέχρι τους ημιτελικούς του Κυπέλλου Πρωταθλητριών Ευρώπης, όπου απεκλείσθη από τον Αγιαξ, ο οποίος στη συνεχεια έπαιξε με τον Παναθηναικό στον περιβόητο τελικό του Γουέμπλευ. Η Ατλέτικο τότε ήταν πραγματικα πανίσχυρη ομάδα, με μεγάλα αστέρια του ισπανικού ποδοσφαιρου στη σύνθεση της, όπως πχ ο Ιρουρέτα (μετέπειτα γνωστος προπονητης), ο Γκαράτε, ο Οβεχέρο κ.α., παικτες της Εθνικής Ισπανίας τότε. Στο πρωτο παιγνιδι, μεσα στο κατάμεστο Vicente Calderon, παρούσία 75000 θεατών, η Ατλέτικο υπερείχε συντριπτικά, αλλά ο Πανιωνιος με ηρωικό παιγνιδι και τον γκολκήπερ μας Απόστολο Φίλη (ένα νέο παιδί που μέχρι την προηγούμενη σαιζόν έπαιζε στον Πανασπροπυργιακό) σε μεγάλη μέρα, κρατουσε στο πρωτο ημιχρονο το 0-0. Όμως στην αρχή της επαναληψης, η υπεροχή της Ατλέτικο καρποφόρησε και προηγήθηκε με 2-0. Θυμαμαι την κολασμενη ατμοσφαιρα του γηπεδου όπως την μετέφερε ο ήχος από το ραδιοφωνάκι από το οποιο ακουγα το παιγνιδι, δεδομενου ότι για λόγους που αγνοω, δεν μεταδόθηκε τηλεοπτικά. Όμως ο Πανιώνιος δεν πτοήθηκε και όπως γραφει ο Θωμάς Μαύρος στην αυτοβιογραφία του, σε μια οργανωμένη αντεπίθεση που έκανε η ομάδα στα τελευταια λεπτά, ο Κώστας Χιώτης έκανε μια τρομερή σέντρα μεσα στην περιοχή της Ατλέτικο και ο Κώστας Λαγός με φοβερή κεφαλιά, καρφωσε την μπάλλα στα διχτυα του εμβρόντητου Ισπανού γκολκήπερ, ξαναφέρνοντας την ελπίδα στο στρατόπεδο των κυανερύθρων. Εκεινη την χρονιά ειχε ξεκινησει να ισχυει ότι το εκτος εδρας γκολ που σημειωνε μια ομαδα σε Ευρωπαικο Κυπελλο, πιανόταν ως διπλό γκολ, κάτι που δυστυχως καταργήθηκε φετος, ακριβως μετά από 50 χρόνια. Ετσι ο αγώνας τελείωσε με 2-1 υπέρ της Ατλέτικο και στη ρεβάνς, που έγινε με κρυο και ψιλόβροχο στο σταδιο Καραισκάκη (και φυσικά ήμουνα παρών μαζι με τον μεγαλύτερο αδελφό μου), ο Πανιώνιος παιζοντας στα ίσα την μεγάλη Ατλέτικο, πήρε μια μεγάλη νίκη πρόκριση, παρουσία 20000 περίπου φιλαθλων, με 1-0, χαρη σε γκολ με πέναλτυ που εκτέλεσε το «τέρας ψυχραιμίας» που λεγόταν Θανάσης Ιντζόγλου, ο σπεσιαλίστας μας στις στημένες φάσεις. Το πέναλτυ ειχε δοθει, λόγω αποκρουσης με το χέρι εντος περιοχης από ένα Ισπανο αμυντικό. Ο Θανάσης το χτύπησε με γεωμετρική ακριβεια διαβήτη στην αριστερη γωνία και ξυστά από το δοκάρι, που στην αρχη μου φάνηκε πως η μπάλλα βγήκε έξω και προς στιγμην καρδιοχτύπησα, αλλά μετά ξέσπασα σε πανηγυρισμους, μαζι με τον αδελφο μου που στο ματς αυτό υποστηριξε με παθος τον Πανιωνιο. Στη συνέχεια ο Πανιώνιος πέτυχε και δευτερο γκολ που όμως ακυρώθηκε ως οφσάιντ κι εγω χτυπιόμουνα πάνω στην εξέδρα, αλλά μετά που το ξανάδα στην τηλεόραση, ειδα πως ο άριστος εκεινη τη μερα διαιτητής, είχε μαλλον δίκιο. Περιττό να πω ότι η πρόκριση πανηγυριστηκε έξαλλα από τους οπαδους του Πανιωνιου που με πανώ και σημαιες ειχαν κατακλυσει τοτε το Καραισκακη και μετα την ληξη του αγωνα μπηκαν μεσα στο τερραιν και σηκωσαν τους παικτες μας στα χέρια. Αλησμονητες στιγμες που όταν τις αναλογιζομαι μου ερχονται δάκρυα στα μάτια. Ηταν η πρώτη φορά που ελληνική ομάδα απέκλειε ισπανική στα Κύπελλα Ευρώπης…

Δυστυχως όμως η ειμαρμένη του Πανιωνιου είχε αλλα σχέδια για την ομάδα μας. Πριν προλάβουμε να χαρούμε καλά καλά και να πανηγυρίσουμε, κληρωνόμαστε με την Φερεντσβαρος, ομάδα φοβητρο επίσης κι αυτή, την εποχη εκεινη, αφού ειχε στις ταξεις μεγάλους ασσους του ουγγρικού ποδοσφαιρου όπως τον Φλόριαν Αλμπερτ (τρομερο σεντερ φορ), τον Μπένε, τον Φενιβέσι κ.α. Το ματς μεταδοθηκε από την τηλεοραση και εξ αρχης φανηκε ότι εκεινη δεν θα ηταν η «μέρα μας». Στην αρχη εφιππες δυναμεις της ουγγρικης αστυνομιας επιτεθηκαν με σκυλια εναντιον των εκδρομεων οπαδων του Πανιωνιου και η ατμοσφαιρα ηταν πολύ ηλεκτρισμενη. Ο Πανιωνιος ξεκιναει με διαθεση τον αγωνα, αλλα σε μια επιθεση της Φερεντσβαρος και ενώ η μπάλλα ειχε εμφανως περασει την επανορθωτικη γραμμη και ειχε βγει άουτ, ο διαιτητης αφησε το παιγνιδι να συνεχιστει και από την σεντρα που εκανε ο ευρισκομενος εκτός παιδιάς ουγγρος εξτρεμ παει η μπαλλα στον Αλμπερτ και γκολ. Ψυχρολουσια στον Πανιωνιο, έντονα νεύρα στους παικτες μας και διαμαρτυριες στον διαιτητη που όμως ηταν ανενδοτος. Σα να μην εφτανε αυτό, προς τα μεσα του ημιχρονου, η Φερεντσβαρος σημειωνει και δευτερο ακυρο γκολ (από καταφανή θέση οφσάιντ) και ο αλήτης διαιτητης, Ανατολικογερμανός Μπιβερσί (ισως από αλληλεγγυη σε μια ομαδα του Ανατολικου μπλοκ) το κατακυρώνει και 2-0. Αυτό ηταν, έξαλλοι οι άπειροι από ευρωπαικά ματς (πλην Δεδε, Χάιτα και Θαναση Ιντζογλου) παικτες μας, πέφτουν πάνω στον διαιτητή και τον χτυπανε, με αποτέλεσμα ο διαιτητης να δειξει κοκκινες καρτες σε Μωραιτέλη και Μπάμπη Ιντζογλου και να κιτρινίσει ολους τους υπόλοιπους. Στο δευτερο ημιχρονο, με 9 καταπτοημενους παικτες, ο Πανιωνιος εριξε λευκη πετσέτα και το σκορ πήρε διαστάσεις συντριβής (6-0). Το παιγνιδι τελείωσε μέσα σε εκταταμένα επεισόδια, για τα οποία έπεσε βαρύς ο πέλεκυς της ΟΥΕΦΑ και ακομα περισσοτερο της ελληνικής ΕΠΟ που τιμώρησαν Πανιώνιο, Μωραιτέλη και Μπάμπη Ιντζογλου με πολυχρονο αποκλεισμο από κάθε διεθνές παιγνιδι με διοργανωτη την ΟΥΕΦΑ. Αυτό ηταν το έναυσμα για να δημιουργηθει δυστυχως κακο κλιμα στον Πανιωνιο, που μέχρι τοτε ηταν μια αγαπημένη οικογένεια (ακομα εχουν να το λένε οι βετεράνοι ασσοι του) και να ξεσπασει ένας καταστροφικός παραγοντικός εμφύλιος πόλεμος, αποτέλεσμα του οποιου τα αμέσως επόμενα χρονια ηταν η ουσιαστικη διάλυση της μεγάλης ομάδας του 1970-71 και η σταδιακη αποχώρηση όλων των πρωτοκλασσάτων παικτών μας σε «άλλες Πολιτείες» και ομάδες. Δέδες, Σκρέκης, Θεοφιλόπουλος, Θαν. Ιντζογλου, Χάιτας, Μαύρος, Μπ. Ιντζογλου αποχώρησαν ο ένας μετά τον άλλο, αφήνοντας μόνο του στην ομάδα από όλα τα πρωτοκλασσάτα στελέχη της τον Βασίλη Μωραιτέλη και από το 1975 και μετά, για πρώτη φορά, ο Πανιώνιος άρχισε να κινδυνευει με υποβιβασμό, κάτι αδιανόητο μέχρι τότε. Χαρακτηριστικο του κυρους που απέπνεε ο Πανιώνιος και του σεβασμού που ενέπνεε, την εποχη που έγινα οπαδός του και μέχρι το 1973, ήταν πως όπου κι αν πήγαινα σε όλη την Ελλάδα, ολοι μου έλεγαν ότι ήταν η πιο συμπαθης ομάδα και αυτή που έπαιζε το καλυτερο ποδοσφαιρο, στη Θεσσαλονικη μάλιστα μου έλεγαν ότι ήταν η μόνη ομάδα που φοβόντουσαν και υπολόγιζαν από το Νότο (τους 3 του ΠΟΚ τους περιφρονούσαν, «χάνουν από τα Τεμπη», όπως μου έλεγαν).

Το φθινοπωρο του 1971 και παρά την πίκρα των γεγονότων της Βουδαπέστης και την παγωμάρα από τις βαρειές ποινές της ΟΥΕΦΑ και της ΕΠΟ, ο Πανιωνιος που εκεινη τη χρονιά συμμετείχε και στο Βαλκανικό Κύπελλο (στο οποιο αγωνιζονταν εως τοτε οι δευτεραθλητριες ομαδες των Βαλκανικών Χωρών), κατάφερε ξεπερνώντας τα εμπόδια της Στεαγκουλ Ρόσσου και της Αλτάυ Σμυρνης, να προκριθει στα τελικά της διοργάνωσης, όπου αντιμετώπισε την Μπέσα Τιρανων, την οποια νικησε με 2-1 στη Νεα Σμυρνη (και τα 2 γκολ ο νεαρος ασσος Παρις Σαγγορίδης) και έφερε ισοπαλια με 1-1 στην Αλβανία (το γκολ ο Δέδες), κατακτώντας ετσι το Βαλκανικό Κύπελλο, που ηταν στην ουσια ο πρωτος τίτλος που κατάκτησε στο ποδοσφαιρο, μετά το Πρωτάθλημα Αθηνών του 1951. Η ειρωνεια της τύχης, είναι ότι μετά από καποια χρονια, κατάφερε να κατακτησει 2 Κύπελλα Ελλάδος, παιζοντας με ενδεκαδες απλήρωτων στην ουσία παικτών, και με μικροτερη λαμψη ως ομαδα από ότι ειχε την διετια 1970-71, παρά το γεγονός ότι επαιζαν και τότε στην ομάδα μερικα μεγάλα αστέρια (Λίμα, Παθιακάκης, Μωραιτέλης, Αναστόπουλος, Μαυρικης, Γραβανης, Σαπουντζης, Φυσσας, Βοκολος, Ναλιτζης, Στρακόσια κλπ). Μάλιστα και στις δύο αυτές περιπτωσεις, στα αντιστοιχα πρωταθλήματα της ιδιας χρονιάς, είχε κινδυνεύσει με υποβιβασμό, όμως στους δύο τελικούς του Κυπελλου Ελλάδος (1979 και 1998) και παρά το ότι επαιξε αντιπαλος με πανισχυρους αντιπάλους, κατάφερε με Πανιωνια ψυχη και πάθος να κατακτησει ισαριθμους θριαμβους και τρόπαια. Πάντα ηταν ομάδα ροκ ο Πανιωνιος.

Επίλογος

Στις 6 Οκτωβριου (2021) συμπληρώνονται 50 ακριβώς χρόνια από τον μεγάλο θριαμβο-προκριση επι της Ατλέτικο Μαδρίτης, τίποτα όμως δεν θυμίζει πιά εκείνες τις ενδοξες μέρες. Η ομάδα μας εχει πέσει σε μια μεγάλη δίνη για τους γνωστους λογους που δεν χρειάζεται να επαναλαβουμε και θα πρέπει ολοι να σταθούμε διπλα της με επιμονή και υπομονή και να της δώσουμε χείρα βοηθείας, στην τιτάνια προσπάθεια της να αποσείσει το άχθος του μεγάλου χρέους που την συνοδευει και να επανελθει εκει που της αξιζει να αγωνίζεται, στην Α΄Εθνικη κατηγορια, ότι μετονομασία και απαξίωση κι αν έχει υποστει η τελευταια. Γιατί ο Πανιώνιος πάντα ήταν και θα είναι ομάδα που ανήκει στην ελίτ του ελληνικού ποδοσφαιρου, στην ελίτ του ελληνικού αθλητισμού. Γιατι δεν θα πρέπει τωρα που μπαίνουμε ή ήδη έχουμε μπει, εμεις οι παλιοτεροι, στην Τρίτη μας ηλικία, να χρειαστεί να πρέπει να εξηγούμε στις νεότερες γενιές φιλάθλων και οπαδών, γιατί και πως και πόσο μεγάλη ομάδα ήταν μια φορά κι ένα καιρό ο Πανιώνιος του Χάιτα, του Δέδε, του Ιντζογλου, του Μωραιτέλη, του Μαύρου…

Γιώργος Νάθενας

Πανιώνιος-Ατλέτικο Μαδρίτης 1-0

Ο Θανάσης Ιντζόγλου μιλάει για τα παιχνίδια με τους Ισπανούς